یکی از مصالح ساختمانی پرکاربرد در ساختمان سازی، میلگرد است؛ این محصول در انواع و مدلهای مختلفی تولید و به بازار عرضه میشود. همانطور که میدانید میلگرد از اعمال فرآیند نورد روی شمش فولادی ساخته میشود. یکی از انواع میلگرد را میتوان میلگرد آجدار دانست. انتخاب میلگرد مناسب نقش مهمی در عملکرد و طول عمر سازههای بتنی دارد و باید متناسب با شرایط طراحی و نوع بارگذاری انجام شود. میلگردها با توجه به خصوصیات مکانیکی و نوع آج در ردههای مختلفی مانند میلگرد A1، A2، A3 و A4 طبقهبندی میشوند که هرکدام کاربرد مشخصی در سازه دارند. در این میان، میلگرد A1 به دلیل سطح صاف و نداشتن آج، از شکلپذیری بالایی برخوردار است و معمولاً در بخشهایی از سازه به کار میرود که نیاز به انعطافپذیری و تغییر شکل بیشتر وجود دارد. در ادامه این مطلب از دکتر آهن، برند رسمی فولاد رامیار صنعت به بررسی جامع انواع میلگرد آجدار خواهیم پرداخت.
میلگرد آجدار چیست؟
میلگرد آجدار یکی از انواع میلگرد است که پس از فرآیند ذوب شمش فولادی به شکل میلههای طویلی تبدیل میشود؛ در نهایت به کمک دستگاههای مخصوص روی میلهها عملیات آج زنی صورت میگیرد. این کار سبب افزایش استحکام محصول نهایی خواهد شد.
میلگردهای آجدار تولید شده در ایران با توجه به نوع و شکل ظاهری آج آنها، نامگذاری میشوند. شکل و نوع آج روی میلگردها سبب متفاوت شدن ویژگی و کاربرد آنها خواهد شد. استاندارد میلگردهای تولید شده توسط کارخانههای ایران، بر اساس استاندارد ملی 3132 که اصلاح شده استاندارد روسیه است، میباشد. بر این اساس میلگردها در 4 دسته A1 تا A4 تولید و روانه بازار میشوند.
معرفی انواع میلگرد آجدار

همانطور که گفتیم میلگرد به 4 دسته تقسیمبندی میشود که از این موارد میلگردهای A2 تا A4 در دسته میلگردهای آجدار قرار میگیرند. میلگردهای آجدار با توجه به شکل و نوع آج نامگذاری شده و مورد استفاده قرار میگیرد.
میلگرد آجدار A2
یکی از انواع میلگردهای آجدار، گرید A2 است؛ این نوع میلگرد در رده میلگردها نیمه سخت و S340 قرار میگیرد. در امتداد محور طولی این میلگرد، آجها به صورت مارپیچ قرار داده شدهاند. میلگرد A2 نسبت به میلگرد A1 مقاومت بیشتری داشته و برای ساخت خاموت و کمرکشهای دیوار برشی مورد استفاده قرار میگیرند. تنش جاری میلگرد A2 حدود 3000 کیلوگرم بر سانتیمتر مربع و تنش گسیختگی 5000 کیلوگرم بر سانتیمتر مربع است.
لازم به ذکر است که جوشکاری روی میلگردهای A2 پیشنهاد نمیشود و بهتر است این کار صورت نگیرد.
میلگرد آجدار A3
یکی دیگر از انواع میلگرد آجدار، میلگرد با گرید A3 میباشد؛ آجهای این نوع میلگرد مارپیچ بوده و در رده میلگردهای نیمه سخت قرار میگیرد. میلگرد آجدار A3 نسبت به میلگردهای A1 وA2 مقاوم تر بوده و انعطاف پذیری کمتری نیز دارد. تنش نسبی پلاستیکی یا انعطاف پذیری این میلگرد 14 درصد بوده و همین امر سبب شده است تا این گرید به عنوان میلگرد خشک شناخته شود. میلگرد با گرید A3 قابلیت جوشکاری نداشته و در ستون و تیرهای ساختمان مورد استفاده قرار میگیرند.
میلگرد آجدار A4
میلگرد A4 یکی از مقاومترین انواع میلگردها به شمار میرود که با آجهای مرکب و پیچیده و خواص مکانیکی بسیار بالا شناخته میشود. این میلگرد به دلیل استحکام کششی و فشاری قابلتوجه، معمولاً در پروژههای خاص و سازههایی با بارگذاری سنگین مورد استفاده قرار میگیرد و کاربرد آن در ساختمانهای معمولی محدود است. ترکیب آلیاژی ویژه میلگرد A4 باعث شده تا این محصول در رده فولادهای پرمقاومت قرار گیرد و عملکرد مناسبی در برابر خمش و نیروهای ناگهانی از خود نشان دهد.
از دیگر ویژگیهای مهم میلگرد A4 میتوان به چسبندگی بالا با بتن اشاره کرد که به واسطه آجهای مرکب آن ایجاد میشود و نقش مهمی در افزایش ایمنی سازه دارد. این نوع میلگرد بیشتر در پروژههای صنعتی، پلسازی، تونلها و سازههای مرتفع به کار میرود. در مقایسه با میلگرد A3، میلگرد A4 دارای مقاومت تسلیم و کششی بالاتری است اما شکلپذیری کمتری دارد؛ به همین دلیل، استفاده از آن نیازمند طراحی دقیق و اصولی است. هرچند قیمت میلگرد A4 نسبت به ردههای پایینتر بیشتر است، اما در صورت استفاده صحیح، میتواند موجب افزایش دوام، عمر مفید و ایمنی سازه شود. شما میتوانید اطلاعات کامل در مورد میلگرد A4 را در صفحه " معرفی میلگرد a4 " مطالعه کنید.
تفاوت میلگرد A2 و A3 چیست؟
یکی از تفاوتهای اصلی این دو گرید، شکل ظاهری آجهای روی آن است؛ آجهای میلگرد A2 به صورت منفرد و موازی و میلگردهای A3 به صورت ضربدری و هفت هشتی میباشد. علاوه بر این میلگرد A3 نسبت به گرید A2 شکنندهتر بوده و انعطاف پذیری کمتری دارد. به این نکته توجه کنید که تنها راه شناخت گرید A2 و A3، شکل ظاهری آجها نیست؛ بلکه بهتر است ترکیبات آنها را نیز بررسی کنید. برای شناخت تفاوتهای بیشتر این دو گرید، مطلب " تفاوت میلگرد A2 و A3 از نظر شکل ظاهری و کاربرد " را مطالعه کنید.
| طبقه بندی | علامت مشخصه | درصد ترکیب عناصر | حداکثر کربن معادل | ||||
| کربن C | سیلیسیم Si | منگنز Mn | فسفر P | گوگرد S | |||
| میلگرد ساده | س 240 | 24 % | 60 % | 0.85 | 0.055 | 0.055 | – |
| میلگرد آجدار مارپیچ | آج 340 | 34 % | 65 % | 1.40 | 0.050 | 0.050 | 0.50 |
| میلگرد آجدار جناغی | آج 400 | 39 % | 65 % | 1.70 | 0.050 | 0.050 | – |
| میلگرد آجدار مرکب | آج 500 | 42 % | 95 % | 1.90 | 0.050 | 0.050 | – |

وزن انواع میلگرد آجدار
میلگردهای آجدار بر اساس استاندارد ملی 3132 تولید و به بازار عرضه میشوند؛ بر اساس این استاندارد تمامی میلگردها باید با وزن مشخصی تولید شوند. البته لازم به ذکر است که برخی از کارخانهها میلگردهای خود را وزنی بیشتر و یا کمتر از جدول اشتال تولید میکنند که این نوع میلگردها در رده میلگردهای سنگین یا سبک قرار میگیرند. برا محاسبه وزن انواع میلگرد آجدار میتوان از روش های مختلفی استفاده کرد که در مطلب " محاسبه وزن میلگرد " به صورت کامل در این باره صحبت کردهایم.
سایز انواع میلگرد آجدار
میلگردهای آجدار در سایز های 8 الی 32 تولید میشوند؛ کارخانههای تولید میلگرد هر کدام سایزهای مختلفی از میلگرد آجدار را تولید میکنند. اما از پرکاربردترین سایز میلگرد آجدار میتوان به سایز 14 و 16 اشاره کرد.
در مطلب " تشخیص سایز میلگرد " به شما کمک کردهایم تا بتوانید به راحتی سایز میلگردهای مختلف را تشخیص دهید.
تفاوت میلگرد آجدار از نظر خواص مکانیکی
به طور کلی، تفاوت میلگردهای ساده و آجدار از نظر مکانیکی به مقاومت کششی، تنش جاری، تنش گسیختگی و میزان شکلپذیری آنها مربوط میشود. میلگرد A1 (ساده) کمترین مقاومت مکانیکی را دارد اما از شکلپذیری و انعطافپذیری بالایی برخوردار است و بیشتر در مواردی استفاده میشود که تغییر شکل آسان اهمیت دارد. با آجدار شدن میلگردها (A2، A3 و A4)، درگیری با بتن و مقاومت کششی افزایش پیدا میکند؛ بهطوری که میلگرد A2 مقاومت متوسط و شکلپذیری مناسبی دارد و برای سازههای برشی کاربردی است.
میلگرد A3 و A4 به دلیل تنش جاری و گسیختگی بالاتر، مقاومت بسیار بیشتری در برابر نیروهای کششی دارند اما در مقابل، رفتار تردتر و شکلپذیری کمتری از خود نشان میدهند. به همین دلیل، A3 معمولاً در اعضای باربر اصلی مانند تیر و ستون استفاده میشود و A4 نیز برای سازههای بزرگ و صنعتی با نیاز به استحکام بسیار بالا به کار میرود. در مجموع، با افزایش رده میلگرد، مقاومت مکانیکی افزایش و قابلیت تغییر شکل کاهش مییابد.
در جدول زیر، بررسی و مقایسه مهمترین ویژگیهای مکانیکی انواع میلگرد A1، A2 و A3 ارائه شده است.
| نوع فولاد میلگرد | تنش جاری شدن N/mm2 | تنش گسیختگی N/mm2 | تغییر شکل نسبی در هنگام گسیختگی (درصد) |
|---|---|---|---|
| AI | 220 | 380 | 25 |
| AII | 300 | 500 | 19 |
| AIII | 400 | 600 | 14 |
قیمت انواع میلگرد آجدار
عوامل مختلفی بر قیمت انواع میلگرد آجدار تاثیر میگذارد؛ از جمله این عوامل میتوان به قیمت دلار، میزان عرضه و تقاضا، وضعیت بورس کالا و … اشاره کرد. در مطلب " قیمت میلگرد چگونه محاسبه می شود؟ " به صورت مفصل در مورد قیمت گذاری میلگرد صحبت کردهایم. همچنین شما میتوانید قیمت انواع میلگرد آجدار را در سایت دکتر آهن مشاهده کرده و یا با کارشناسان ما تماس بگیرید.
درنهایت
همانطور که گفتیم میلگردها به 4 دسته A1 تا A4 تقسیم بندی میشوند؛ در این بین میلگردهایی با گرید A2 تا A4 بیشترین کاربرد را در ساختمان سازی دارند. در زمان خرید میلگرد آجدار باید کاربرد میلگرد و نیاز پروژه خود را در نظر بگیرید. در این راستا دریافت مشاوره از کارشناسان با تجربه در این زمینه به شما کمک زیادی میکند. شما میتوانید برای خرید انواع میلگرد آجدار به صورت مستقیم از کارخانه با مشاوران دکتر آهن و با شماره 03155057 تماس بگیرید.
سوالات متداول
قیمت میلگرد آجدار به چه عواملی بستگی دارد؟
قیمت این محصول تحت تأثیر عواملی مانند نرخ ارز، میزان عرضه و تقاضا، قیمت شمش فولادی، و شرایط بورس کالا تعیین میشود.
چه تفاوتی بین میلگرد آجدار و میلگرد ساده است؟
میلگرد آجدار نوعی میلگرد است که پس از تولید، روی سطح آن آجزنی انجام میشود تا چسبندگی آن با بتن بیشتر شود. میلگرد ساده سطح صاف دارد، اما میلگرد آجدار با ایجاد برجستگیها (آجها) مانع لغزش در بتن میشود.
چطور میتوان تفاوت میلگرد A2 و A3 را تشخیص داد؟
میلگرد A2 آج مارپیچ و موازی دارد، در حالی که آجهای میلگرد A3 به شکل هفت و هشت (ضربدری) هستند. همچنین مقاومت و میزان انعطاف آنها متفاوت است.





